Uitgeverij Palmslag richt zich met veel enthousiasme en ambitie op literatuur, poëzie, populaire fictie en non-fictie.

De Sámi door de tijd

30 november 2016

Hoe ben ik tot het schrijven van mijn ‘Tussen de rendieren geboren’-cyclus gekomen? De schuld ligt bij mijn eerste computer. Die kreeg ik in het jaar 2000 van mijn man en dan heb je er plotseling één: wat moet je er dan mee?

Een schrijver ben ik niet, wel een hobbyist. Dus van het maken en bewerken van foto’s was de stap naar gedichten en sprookjes schrijven en vervolgens mijn eerste boek niet meer zo groot. Maar waarom over de Sámi schrijven, vraagt men mij vaak? Die gedachte is ontstaan gedurende de jaren dat ik in Noorwegen heb gewoond en het onderwerp Sámi dagelijks op het nieuws was.

In mijn boeken maken we kennis met de Åsen, de goden uit Scandinavië, en de strijd die de Lutherse kerk voerde (in 1700-1721) tegen dit – in hun ogen – barbaarse geloof. Op die manier roeiden ze vaak op beschamende wijze de boeiende riten van de Sámi uit; de Sámi die opgroeiden met de bewustwording van alles wat leeft en die zonder noodzaak nooit zullen doden. Een Sámi is dankbaar voor zijn vangst en hij zal dit aan zijn Åsen tonen.

We maken kennis met een volk dat hun voorouders nog steeds in heilige grond begraaft. Heilige gronden die in hun ogen door de oprukkende boeren uit het zuiden worden bezoedeld met hun bouwwerken en boerenbedrijven. Hun leefomgeving wordt nog steeds elk jaar kleiner. Hun aanvragen om grond te kunnen kopen of pachten zijn telkens afgewezen omdat ze, vanwege hun nomadenbestaan, niet konden aantonen dat ze er van oudsher al verbleven.

Systematisch werden Sámi-kinderen uit hun woon- en leefomgeving en bij hun ouders weggehaald, en in Lutherse gezinnen Christelijk opgevoed. Als ze ooit als volwassenen naar Lapland terugkeerden, konden ze hun eigen ouders niet meer verstaan en begrepen niets meer van hun rituelen en gebruiken. Dit heeft nog tot het begin van de twintigste eeuw voortgeduurd.

Tot enkele tientallen jaren geleden werden de Sámi beschouwd als een inferieur volk. Hun recht om te jagen, te vissen en om rendieren te houden, werd ingeperkt. Hun religie en volkszang, de joik, werd verboden en het spreken van hun taal ontmoedigd. Op die manier werd de traditionele levenswijze zo goed als onmogelijk gemaakt.

De positie van de Sámi verbeterde toen ze in 1977 van de Zweedse Rijksdag eindelijk de officiële status van inheemse bevolking kregen. In 1993 werd er zelfs een democratisch gekozen Sámi-parlement geïnstalleerd. Dat parlement valt onder het Zweedse ministerie van plattelandszaken en behartigt de culturele en agrarische belangen van de Sámi.

En ze leefden nog lang en gelukkig? Was dat maar waar. De langdurige geschiedenis van discriminatie heeft geleid tot een diep wederzijds wantrouwen tussen de Sámi en de autoriteiten. Er wordt gewerkt aan het verbeteren van de verstandhouding en het in balans brengen van de wederzijdse belangen. Het laatste woord is er nog niet over gezegd.

Lillian E. van Bael
 

Reacties

Mieke Schepens (niet gecontroleerd)

Mooie column. Graag gelezen!

Reactie schrijven

Social media

Volg ons en laat je informeren. Denk mee, praat mee en doe mee! We zijn actief op de volgende sociale media:

Nieuwsbrief

Abonneer je op onze gratis nieuwsbrief en wij houden je op de hoogte van het laatste nieuws over Palmslag.

Maandelijks verloten we een boek onder nieuwe abonnees!

Palmslag

Stay informed on our latest news!

Een boek uitgeven?

U kunt zowel als beginnend/ervaren schrijver of als organisatie bij Palmslag terecht voor uw (e-)boekwensen.

Lees meer over uitgeven bij Palmslag

Betaalmogelijkheden

iDeal Overboeking

Twitter feed

13 uur 56 min geleden
Slagboom heeft een nieuw project! Sponsor jouw favoriete boek 📚 via https://t.co/jsdOIcuOwW https://t.co/pXFnSepdf8
3 dagen 15 uur geleden
Let vandaag extra goed op, want er kan van alles mis gaan op vrijdag de 13e! 👁️ 😨 De enige oplossing om écht veilig… https://t.co/6T5TAB2ArN
5 dagen 11 uur geleden
Slagboom, het nu onafhankelijke crowdfundingplatform, is in een nieuw jasje gestoken! Om dit te vieren lanceren ze… https://t.co/wghUWd3nY3

Nieuwsbrief

Abonneer je op onze gratis nieuwsbrief en wij houden je op de hoogte van het laatste nieuws over Palmslag.

Maandelijks verloten we een boek onder nieuwe abonnees!

Palmslag

Stay informed on our latest news!

Contact

Bellen:
050 851 80 41
Bereikbaar van maandag t/m vrijdag tussen 9.00 en 17.00 uur

Mailen kan natuurlijk altijd:

Volg ons hier:

2019
website door: wemagine