Uitgeverij Palmslag richt zich met veel enthousiasme en ambitie op literatuur, poëzie, populaire fictie en non-fictie.

Schrijven is schrappen

27 maart 2018

Schrijven is schrappen en nog eens schrappen. Vervolgens moet je nog eens zeer intensief gaan schrappen, totdat je bij de kern komt van wat je wilt zeggen. Bij het schrijven gaat het mij niet in de eerste plaats om een spannend verhaal, maar om de gedachtestroom van de hoofdpersoon. Je kunt jezelf als voorbeeld nemen. Maar je kunt ook proberen om je in te leven in een ander. Er ontstaat een soort magie als die stroom gedachten steeds maar doorvloeit, woord na woord, van moment naar moment, soms met onderbrekingen en dan weer verder. Tijdens het koken van je eten stopt het denken de avond met de geliefde. Want de melk kookt over. De pan moet van het vuur, etc. Maar als de pan van het vuur is gaat de gedachte over de liefdesnacht weer verder.

Het is ‘the stream of consciousness’, de inwendige monoloog van wellicht ieder mens. Die monoloog is zo interessant omdat je die mens perfect leert kennen in al zijn eenzaamheid of in zijn geilheid, of in zijn kwade of juist goede bedoelingen. De schrijver die dit stijlmiddel het eerst heeft toegepast is James Joyce, onder andere in zijn roman Ulysses uit 1922. Samen met het gedicht van T.S. Elliot, 'The waste land', ook uit 1922, vormde die stijlopvatting de belangrijkste exponent van de modernistische literatuur. Met name het werk van Joyce is fascinerend. Al lezend, steeds maar door, vooral met stemgeluid, raak je in een flow, dat is een hypnotiserend effect. Het is haast het spreken met jezelf. Het is dan alsof een deel van jezelf die ander is die luistert naar wat je zelf zegt. Het is ook die ongeordende stroom gedachten, vermengd met gevoelens, die ieder mens ervaart, die denkt, verlangt, walgt, verliefd is of juist niet.

James beschreef in Ulysses een dag uit zijn leven, tijdens het wandelen in de stad Dublin. Boeiend. Ook al is het een lijvig verhaal. Waardoor? Omdat het een stijl van schrijven is waarbij al het menselijke in een paar korte zinnen, in al haar naaktheid tot uiting komt in alledaagse situaties. Het spreken met jezelf, het haast schizofrene samenzijn met jezelf, samen met de geest van de schrijver. Kom dan maar in trance en geef je over. In de tekst gaat het niet alleen om een verhaaltje, niet alleen om een spannende krimi, maar juist om de soms kwaadaardige en abjecte gedachtestroom van  de schrijver. Of van jezelf. Kom dan maar in trance en geef je over en laat je maar gaan zoals je dat doet bij de muziek van Mozart, Chopin, bij funk, soul of hiphop.

Ja, ik heb mijzelf uitgedaagd om in een 'stream of consciousness’ toch een spannende krimi te schrijven. Kan dat dan? Ja, dat kan. Maar er zijn meer factoren bij het schrijven die daaraan meewerken en wel de beschrijvingen van wat ik close ups noem. Ik zal een voorbeeld geven uit mijn boek Het goede van het kwaad. Op pagina 55 en 56 wordt een autotocht beschreven op een bochtige weg in oostelijke richting. Tegenliggend verkeer heeft last van het zonlicht. De hoofdpersoon, die de auto bestuurde, keek even naar zijn collega die naast hem zat.

"Ik keek even naar dat droefgeestige, maar nu wat opgefleurde gezicht van Van der Duyne. Plotseling ging de glimlach op zijn gezicht over in een angstwekkende grimas. Het leek of hij verschrikkelijk moest gapen en uit het diepst van zijn keel klonk het begin van een gerochel dat op zijn beurt weer de aanzet was tot een dierlijke schreeuw. Zijn ogen waren nu heel groot, de wenkbrauwen waren opgetrokken en leken op die van een verwilderde dwaas. Op hetzelfde moment hoorde ik het geluid van scheurend papier. En daarna gerinkel. Scheurend geluid, zacht gerinkel… Toen werd het rustig. Stil, vredig haast, en donker.”

Een tegemoet komende motorrijder reed veel te hard verblind door het zonlicht Van der Duyne dood. De motorrijder was ook dood. De bestuurder van de auto werd uit het wrak gehaald en moest naar het ziekenhuis. Met dit soort close ups probeer ik dat beeld bij de lezer in te scherpen en samen met het stijlmiddel van het gesprek met jezelf, ‘the stream of consciousness’, zo indringend mogelijk de tekst te schrijven.

Reactie schrijven

Social media

Volg ons en laat je informeren. Denk mee, praat mee en doe mee! We zijn actief op de volgende sociale media:

Nieuwsbrief

Abonneer je op onze gratis nieuwsbrief en wij houden je op de hoogte van het laatste nieuws over Palmslag.

Maandelijks verloten we een boek onder nieuwe abonnees!

Palmslag

Stay informed on our latest news!

Een boek uitgeven?

U kunt zowel als beginnend/ervaren schrijver of als organisatie bij Palmslag terecht voor uw (e-)boekwensen.

Lees meer over uitgeven bij Palmslag

Betaalmogelijkheden

iDeal Overboeking

Twitter feed

4 dagen 20 uur geleden
Op onze website vind je nu drie leestips voor het paasweekend. Fijn Pasen! https://t.co/qDhgmg3dTW https://t.co/Aq6xFFkV4n
5 dagen 21 uur geleden
Geïnteresseerd in de combinatie vrouwenemancipatie en negentiende-eeuws drama? Dan is ons nieuwe boek echt voor jou… https://t.co/0KiNpYBlW7
6 dagen 21 uur geleden
NOS Stories maakte een item over het ongewenst delen van jouw intieme video's. Palmslag-auteur Nikki Lee sprak open… https://t.co/EzYEO1bXvP

Nieuwsbrief

Abonneer je op onze gratis nieuwsbrief en wij houden je op de hoogte van het laatste nieuws over Palmslag.

Maandelijks verloten we een boek onder nieuwe abonnees!

Palmslag

Stay informed on our latest news!

Contact

Bellen:
050 851 80 41
Bereikbaar van maandag t/m vrijdag tussen 9.00 en 17.00 uur

Mailen kan natuurlijk altijd:

Volg ons hier:

2019
website door: wemagine